KỶ NIỆM 120 NĂM NGÀY SINH ĐỒNG CHÍ PHẠM HỮU LẦU (1906 - 2026)
Đồng chí Phạm Hữu Lầu – Người cộng sản kiên trung, nhà lãnh đạo tiền bối tiêu biểu của Đảng và cách mạng Việt Nam.
Nhân kỷ niệm 120 năm Ngày sinh đồng chí Phạm Hữu Lầu (1906 - 2026) – người con ưu tú của quê hương Nam Bộ, nhà lãnh đạo tiền bối tiêu biểu của Đảng và cách mạng Việt Nam, Đảng bộ, Chính quyền và Nhân dân phường chúng ta cùng ôn lại cuộc đời, sự nghiệp cách mạng vẻ vang và những cống hiến to lớn của Đồng chí đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc. Đây là dịp để mỗi cán bộ, đảng viên và Nhân dân bồi đắp niềm tự hào, học tập tấm gương đạo đức cách mạng sáng ngời, quyết tâm xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh.

1. Từ người thanh niên giàu lòng yêu nước đến Ủy viên Trung ương lâm thời đầu tiên của Đảng
Đồng chí Phạm Hữu Lầu (bí danh Tư Lộ) sinh năm 1906 tại làng Hòa An, tổng An Tịnh, quận Cao Lãnh, tỉnh Sa Đéc (nay thuộc tỉnh Đồng Tháp) – vùng đất trù phú, giàu truyền thống lịch sử, văn hóa và cách mạng anh hùng.
Sinh ra trong một gia đình lao động nghèo, cha mất sớm, mới 13 tuổi (năm 1919), Phạm Hữu Lầu đã phải tạm gạt bỏ ước mơ học tập để đi làm thợ sơn, thợ hớt tóc kiếm tiền phụ mẹ nuôi hai em. Chính hoàn cảnh gian khó và những trải nghiệm thực tế cuộc sống đã giúp người thanh niên trẻ sớm thấu hiểu nỗi đau mất nước, chứng kiến cảnh bất công xã hội, từ đó nhen nhóm ý chí đấu tranh giành độc lập cho dân tộc.
Trong những năm 1925 - 1926, Đồng chí hăng hái tham gia các phong trào yêu nước sôi nổi như để tang chí sĩ Phan Chu Trinh, đòi ân xá cho cụ Phan Bội Châu... Đến tháng 9/1928, đồng chí gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên và trở thành hạt nhân lãnh đạo chi hội ở Cao Lãnh. Tháng 10/1929, Đồng chí vinh dự trở thành một trong những đảng viên An Nam Cộng sản Đảng đầu tiên ở Nam Kỳ và là người đảng viên cộng sản đầu tiên của tỉnh Sa Đéc.
Thực hiện chủ trương "vô sản hóa", đồng chí Phạm Hữu Lầu đã trực tiếp thâm nhập vào đời sống công nhân tại Đề-pô xe lửa Dĩ An (Thủ Dầu Một) để tuyên truyền, giác ngộ lý tưởng cách mạng, trực tiếp thúc đẩy sự ra đời của Chi bộ Đảng và tổ chức Công hội đỏ tại đây.
Đặc biệt, ngày 03/02/1930, khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời, đồng chí Phạm Hữu Lầu được tín nhiệm cử tham gia và trở thành Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương lâm thời Đảng Cộng sản Việt Nam. Đồng chí đã có những đóng góp vô cùng quan trọng trong việc chỉ đạo thành lập các tổ chức Đảng tại Nam Kỳ và hợp nhất phong trào cách mạng trên toàn quốc.
2. Sắt sắt khí tiết người chiến sĩ cộng sản trong chốn tù đày
Giữa năm 1930, trên đường ra Hải Phòng để sang Hồng Kông dự Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương, đồng chí Phạm Hữu Lầu bị mật thám Pháp bắt giữ. Dù bị kẻ thù dùng mọi thủ đoạn mua chuộc, dụ dỗ cho đến tra tấn dã man, Đồng chí vẫn giữ vững khí tiết kiên trung, nhất quyết không khai báo. Thực dân Pháp đã kết án tù chung thân và đày Đồng chí ra Côn Đảo vào giữa năm 1931.
Tại "địa ngục trần gian" Côn Đảo, đồng chí Phạm Hữu Lầu cùng các chiến sĩ cách mạng đã biến nhà tù thành trường học lý luận, lãnh đạo tù nhân đoàn kết đấu tranh đòi cải thiện chế độ sinh hoạt, bảo vệ sinh mạng cán bộ.
Năm 1936, trước sức mạnh phong trào đấu tranh của Nhân dân ta, Đồng chí được ân xá. Trở về đất liền, Đồng chí lập tức lao vào hoạt động công khai, tham gia nhóm báo Dân chúng (Le Peuple) tại Sài Gòn. Do những hoạt động dân chủ mạnh mẽ, Đồng chí bị địch trục xuất về quản thúc tại Cao Lãnh. Tại quê nhà, Đồng chí tiếp tục lãnh đạo phong trào đấu tranh, để rồi cuối năm 1939 bị bắt lần thứ hai và bị thực dân Pháp đày ra Côn Đảo lần thứ hai vào cuối năm 1940.
Sau thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, tháng 9/1945, đồng chí Phạm Hữu Lầu vinh dự làm Trưởng đoàn tàu Phú Quốc chỉ huy chuyến tàu lịch sử chở hơn 400 tù chính trị Côn Đảo trở về đất liền an toàn tại bến Đại Ngãi (Sóc Trăng), kịp thời bổ sung lực lượng cán bộ cốt cán cho Nam Bộ bước vào cuộc kháng chiến trường kỳ.
3. Nhà lãnh đạo tài năng, tận tụy vì Đảng, vì Dân
Trong suốt hai kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, đồng chí Phạm Hữu Lầu được Đảng và Nhân dân tin tưởng giao giữ nhiều trọng trách lịch sử:
Thời kỳ kháng chiến chống Pháp (1945 - 1954): Đồng chí từng giữ các chức vụ Bí thư Tỉnh ủy Sa Đéc; Chủ tịch Ủy ban Kháng chiến - Hành chính tỉnh Sa Đéc; Ủy viên Khu ủy Khu 8; Bí thư Tỉnh ủy Mỹ - Tân - Gò; Ủy viên Ủy ban Kháng chiến - Hành chính Nam Bộ kiêm Giám đốc Sở Công an Nam Bộ... Trên mọi cương vị, Đồng chí luôn thể hiện tư duy chiến lược, tài tổ chức và tinh thần sâu sát, chăm lo đời sống chiến sĩ và Nhân dân.
Thời kỳ kháng chiến chống Mỹ (từ năm 1954): Tháng 10/1954, Đồng chí được bầu làm Ủy viên Thường vụ, Phó Bí thư Xứ ủy Nam Bộ. Tháng 6/1957, Đồng chí đảm nhiệm cương vị Quyền Bí thư Xứ ủy Nam Bộ – gánh vác trọng trách lãnh đạo phong trào cách mạng miền Nam trong giai đoạn đen tối, ác liệt nhất dưới sự đàn áp của chính quyền Mỹ - Diệm.
Dù lâm bệnh lao phổi nặng từ cuối năm 1957, Đồng chí vẫn kiên cường bám trụ, cống hiến trọn vẹn trí tuệ và sức lực cho sự nghiệp chỉ đạo cách mạng cho đến khi trút hơi thở cuối cùng vào ngày 16/12/1959.
4. Tấm gương sáng ngời – Tiếp nối truyền thống, xây dựng quê hương giàu đẹp
Ghi nhận những cống hiến đặc biệt xuất sắc của Đồng chí, năm 1985, Đảng và Nhà nước đã quy tập hài cốt Đồng chí về Nghĩa trang Liệt sĩ tỉnh Đồng Tháp và đặt tên Trường Chính trị tỉnh là Trường Phạm Hữu Lầu.
Đặc biệt, ngày 10/5/2024, Bộ Chính trị đã chính thức công nhận đồng chí Phạm Hữu Lầu là Lãnh đạo tiền bối tiêu biểu của Đảng và cách mạng Việt Nam. Đây là sự ghi nhận xứng đáng đối với một tấm gương cộng sản kiên trung, trọn đời hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Học tập và noi theo gương sáng của đồng chí Phạm Hữu Lầu, Đảng bộ, Chính quyền và Nhân dân phường chúng ta quyết tâm:
- Phát huy tinh thần đoàn kết, kỷ cương: Tăng cường xây dựng Đảng và hệ thống chính trị tại địa phương trong sạch, vững mạnh.
- Nêu cao trách nhiệm phục vụ Nhân dân: Mỗi cán bộ, công chức phường không ngừng nâng cao đạo đức công vụ, đổi mới tác phong làm việc, đẩy mạnh cải cách hành chính và chuyển đổi số.
- Thi đua lao động, phát triển kinh tế - xã hội: Cụ thể hóa các chỉ tiêu phát triển của địa phương, chăm lo đời sống vật chất và tinh thần cho người dân, giữ vững an ninh trật tự trên địa bàn.
- Chặng đường cách mạng vẻ vang của đồng chí Phạm Hữu Lầu mãi mãi là ngọn đuốc soi đường, tiếp thêm nguồn sức mạnh tinh thần to lớn để cán bộ, đảng viên và Nhân dân phường ta vững bước trên con đường đổi mới và phát triển!
Phòng Văn hoá - Xã hội